امیرمیثم نیکفر: ۳۰ میلیون تن شکاف میان ظرفیت اسمی و تولید واقعی صنعت پتروشیمی وجود دارد
ایران با وجود سرمایهگذاری ۲۴ میلیارد دلاری در ظرفیتهای پتروشیمی، هنوز بخش بزرگی از توان تولید و صادرات خود را بهدلیل محدودیتهای جدی در زیرساختهای لجستیکی بلااستفاده گذاشته و سالانه تا ۸ میلیارد دلار از درآمدهای ممکن را از دست میدهد.
امیرمیثم نیکفر، کارشناس اقتصاد انرژی، نفت و پتروشیمی، با اشاره به وضعیت فعلی تولید در صنعت پتروشیمی کشور در گفتوگو با اقتصاد پیشتاز گفت: ظرفیت اسمی تولید پتروشیمی ایران در حال حاضر حدود ۹۰ میلیون تن در سال است و مجموع ظرفیت نصبشده به حدود ۱۲۰ میلیون تن میرسد. طبق برنامه، قرار است تا پایان برنامه هفتم و در سال ۱۴۰۷ این ظرفیت به ۱۴۰ میلیون تن ارتقا یابد؛ اما واقعیت این است که تولید عملی امروز کشور بین ۶۰ تا ۷۰ میلیون تن بیشتر نیست.
وی با تأکید بر شکاف چشمگیر میان ظرفیت اسمی و تولید واقعی بیان کرد: فاصله ۳۰ میلیون تنی بین ظرفیت موجود و تولید واقعی عدد بسیار قابل توجهی است. اگر متوسط هزینه سرمایهگذاری برای ایجاد هر یک میلیون تن ظرفیت تولید را حدود ۸۰۰ میلیون دلار در نظر بگیریم، این ۳۰ میلیون تن معادل حدود ۲۴ میلیارد دلار سرمایهگذاری بلااستفاده است. بنابراین قبل از صحبت درباره سرمایهگذاریهای جدید، ضروری است برنامهای مشخص برای فعالسازی همین ظرفیتهای غیراستفادهشده تدوین شود.
او با بیان اینکه اهداف برنامه هفتم توسعه نیز الزامات گستردهتری را ایجاد میکند، تشریح کرد: طبق برنامه، کشور باید به سطح تولید ۱۴۰ میلیون تن محصولات پتروشیمی، ۳۰ میلیون تن سواپ و ۲۰ میلیون تن صادرات LPG برسد. تحقق این اهداف علاوه بر توسعه ظرفیت تولید، نیازمند برنامهریزی دقیق و جدی در حوزه لجستیک است.
نیکفر با اشاره به محدودیتهای زیرساختی موجود افزود: تعداد اسکلههای صادراتی محصولات پتروشیمی در کشور بهمراتب کمتر از نیاز واقعی بازار است و همین موضوع یکی از دلایل اصلی عدم تحقق کامل صادرات محسوب میشود. در مناطق عسلویه و ماهشهر حدود ۲۰ میلیون تن اورلود گزارش شده است؛ یعنی ظرفیت تولید وجود دارد اما به دلایل لجستیکی، از جمله کمبود مخازن و محدودیت اسکلههای بارگیری، امکان صادرات بخشی از محصولات فراهم نیست.
وی در ادامه گفت: اگر متوسط قیمت هر تن محصولات پتروشیمی را ۴۰۰ دلار در نظر بگیریم، عدم صادرات این ۲۰ میلیون تن یعنی سالانه حدود ۸ میلیارد دلار عدم تحقق درآمد برای کشور. بنابراین توسعه زیرساختهای لجستیک پتروشیمی باید همگام با توسعه تولید انجام گیرد تا بتوان به اهداف تولیدی و صادراتی برنامه هفتم دست یافت.