منصور پوریان: حذف ارز ترجیحی، تولیدکنندگان خرد دام را از چرخه خارج کرد
برخلاف اینکه برخی تغییر نرخ ارز ترجیحی را اقدامی مثبت برای اصلاح سیاستهای حمایتی میدانند، برخی فعالان حوزه دام معتقدند این تصمیم باعث افزایش هزینه تولید و خروج بخشی از تولیدکنندگان خرد از چرخه شده است.
منصور پوریان، رئیس شورای تامین دام کشور، با اشاره به تغییر سیاست ارزی در حوزه کالاهای اساسی به اقتصاد پیشتاز گفت: تغییر نرخ ارز ترجیحی از ۴۲۰۰ تومان به ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان، گرچه با هدف اصلاح سیاستهای حمایتی انجام شد، اما پیامدهای منفی قابل توجهی در بخش تولید دام و گوشت بهجا گذاشت.
وی با تاکید بر اینکه پرداخت یارانه در انتهای زنجیره به زیان تولید تمام شد، بیان کرد: این سیاست نهتنها هزینه تولید را بهشدت افزایش داد، بلکه بخش بزرگی از تولیدکنندگان خرد بهویژه تولیدات خانگی، روستایی و دامداران کوچک را از چرخه تولید خارج کرد. افزایش هزینه خوراک دام، تأمین نهاده و سایر هزینههای تولید، ادامه فعالیت را برای بسیاری از فعالان این بخش غیرممکن ساخت.
او توضیح داد: دامداری بهویژه در بخش پرواربندی، نیازمند سرمایهگذاری مستمر در یک بازه زمانی مشخص است. دامدار باید برای مدتی طولانی هزینه کند تا در نهایت محصول خود را به بازار عرضه کند، اما با افزایش شدید هزینهها، امکان تأمین این سرمایه برای بسیاری از تولیدکنندگان از بین رفت.
افزایش هزینهها، تولید دام را از صرفه انداخت
رئیس شورای تامین دام کشور با اشاره به تفاوت ساختاری تولید دام گوشتی و شیری تصریح کرد: در دامداری شیری، فروش روزانه وجود دارد، اما در تولید گوساله گوشتی، دامدار باید حدود ۹ ماه علاوه بر سرمایه اولیه، هزینههای روزانه و مستمر را تحمل کند. در شرایطی که هزینهها بهشدت افزایش یافته، طبیعی است که انگیزهای برای ادامه این نوع تولید باقی نماند.
وی تاکید کرد: در سیاستگذاریهای مرتبط با کالاهای اساسی، باید ابتدا تولید و ابتدای زنجیره مدنظر قرار گیرد. حذف ناگهانی حمایتهای ارزی، بدون فراهم کردن زیرساختهای جایگزین، تبعات سنگینی برای تولیدکنندگان بزرگ و کوچک به همراه دارد و حتی تولیدکنندگان بزرگ نیز در چنین شرایطی با محدودیت جدی مواجه میشوند.
شوک ارزی، بازار گوشت را ملتهب کرد
پوریان با اشاره به روند افزایش قیمت گوشت در بازار گفت: افزایش قیمت گوشت زمانی آغاز شد که تخصیص ارز تغییر کرد و همزمان نوساناتی مانند مالیات بر ارزش افزوده به این بخش وارد شد. در دورهای که گوشت وارداتی با ارز ترجیحی یا ارز ترکیبی وارد میشد، قیمتها ثبات داشت، اما با تغییر سیاستها، بازار دچار شوک شد.
او افزود: گوشت وارداتی که پیشتر با قیمتهای بهمراتب پایینتر عرضه میشد، اکنون با نرخهای چند برابر به بازار میرسد. دام زنده گوساله که در گذشته در محدوده ۱۶۰ تا ۱۷۰ هزار تومان معامله میشد، اکنون به حدود ۴۰۰ هزار تومان رسیده و قیمت گوشت وارداتی نیز به ارقامی نزدیک به ۷۰۰ تا ۸۰۰ هزار تومان افزایش یافته است.
خطای سیاستی در مبدا، قیمتها را جهش داد
رئیس شورای تامین دام کشور با انتقاد از نحوه اجرای سیاستهای ارزی خاطرنشان کرد: ریشه اصلی گرانیها در مبدا شکل گرفت. اگر در ابتدای زنجیره، محاسبات دقیقتری انجام میشد و هزینهها بهدرستی بررسی میشد، این سطح از افزایش قیمت رخ نمیداد و دسترسی مردم به گوشت با قیمت مناسبتری امکانپذیر بود.
وی در پایان گفت: تغییر سیاست در حوزه کالاهای اساسی، بهویژه در بازاری به این گستردگی، باید با دقت بالا انجام شود؛ چراکه هر تصمیم نادرست در مبدا، اثر خود را بهصورت مستقیم بر تولید، بازار و سفره مردم نشان میدهد.